Ülkemiz nüfusunun yüzde 50’sinden fazlası ömrü boyunca işitme testinden geçmemiştir. Neyse ki son yıllarda hemen her yeni doğan bebek işitme testinden geçiyor. Çünkü bir işitme sorunu ne kadar erken tespit edilirse, çözülmesi de bir o kadar erken olur. İşitme testleri ile hızlı ve etkin bir biçimde kişide işitme kaybı olup olmadığı ya da işitme kaybı seviyeleri ölçülebilir. Ayrıca bu gibi testler gelecek yıllarda oluşabilecek kayıpların da önlenmesine olanak sağlar. En iyi tedavi seçeneklerini önerir. İşitme kaybı, desibel işitme düzeyi (veya dB HL) olarak ölçülür. Bu, kişinin işitebildiği en yumuşak seviyedir. Saf ton sesleri ve konuşma sesleri için işitme düzeyi ölçülebilir. Bu her bir kulak için ayrı ayrı yapılabildiği gibi (tek taraflı) her iki kulak (iki taraflı) için de yapılabilir.
İşitme kaybı – Çok Hafif, Hafif, Orta, Orta-İleri, İleri ve Çok İleri olarak sınıflandırılır.İşitme kaybı aralığı desibel cinsinden tanımlanır. Amerikan Konuşma-Dil-İşitme Derneği’ne (ASHA) göre normal işitme aralığı 10 ila 15 desibeldir (dB).
Çok Hafif Derecede İşitme Kaybı
16 ile 25 desibel arasındaki sesleri duyamama, çok hafif derecede işitme kaybı olarak sınıflandırılır. Çok hafif derecede işitme kaybı, yaprakların hışırtısı veya düşmesi, bir fısıltı veya bir iğnenin düşmesi gibi çok düşük şiddetli sesleri duymada zorluk anlamına gelir.
Hafif işitme kaybı olan çocuklar, özellikle öğretmen bir metreden daha uzaktaysa, sınıfta zorluk yaşayabilir. Gürültülü sınıflarda konuşmayı anlamak daha da zor olabilir.
Hafif Derecede İşitme Kaybı
26 ile 40 desibel arasındaki sesleri duyamama, hafif derecede işitme kaybı olarak sınıflandırılır. Hafif derecede işitme kaybı, fısıltı şeklindeki konuşmaları, kuşların cıvıltısını ve bir derenin sesi gibi düşük şiddetteki sesleri işitmede zorluk anlamına gelir. Gürültülü ortamlarda konuşmayı anlamak zorlaşır.
Hafif işitme kaybı olan çocuklar, sınıfta iletişimi anlamakta zorluk çekebilir ve özellikle gürültü varlığında bazı kelimeleri anlayamayabilir.
Hafif derecede işitme kaybı olan kişiler, düşük şiddette konuşan kişileri ve küçük çocukları duymakta zorluk çekebilir. Genellikle yüksek sesli veya daha yoğun sesli harfleri duyabilirler, ancak bazı yumuşak ünsüz sesleri kaçırabilirler. İnsanlardan zaman zaman konuşmalarını veya kendilerini tekrar etmelerini istemek zorunda kalabilirler. Bu işitme kaybını telafi etmek için bir işitme cihazı gerekebilir.
Orta Derecede İşitme Kaybı
41 ile 55 desibel arasındaki sesleri duyamama, orta derecede işitme kaybı olarak sınıflandırılır. Orta derecede işitme kaybında, normal konuşmayı anlamakta güçlük çekilir ve arka plan gürültüsü varlığında konuşmayı anlamak daha külfetli hale gelir. Orta derecede işitme kaybı olan bir kişi, hafif trafik ve evde yapılan konuşmalar gibi sesleri duyamaz.
Kaçırılan ünsüz seslere ek olarak, sesli harflerin duyulması daha zor hale gelir. Orta derecede işitme kaybı olan kişiler genellikle işitme cihazı olmadan duyduklarını ancak her zaman anlayamadıklarını söylerler. Orta derecede işitme kaybı olan çocuklar, iletişimi anlama güçlüğü nedeniyle öğrenme becerilerini geliştirmede sorun yaşayabilir. Orta derecede işitme kaybı olan kişiler, özellikle gürültülü ortamlarda konuşmaları anlayabilmek için işitme cihazı kullanmalıdır.
Orta-İleri Derecede İşitme Kaybı
56 ile 70 desibel arasındaki sesleri duyamama durumu orta derecede işitme kaybı olarak sınıflandırılır. Bu tür sesler, restoranlarda ve ofislerde yapılan konuşmaları, elektrikli süpürgenin ürettiği gürültüyü ve duşun sesini içerir.Bu seviyedeki konuşmanın duyulabilmesi için konuşmaların yüksek şiddetli olması gerekir ve yüksek şiddetteki konuşmalar bile bazen arka plan gürültüsü ile duyulmayabilir. Orta-ileri derecede işitme kaybı olan çocuklar, işitme cihazı kullanmayıp işitsel/sözel eğitim almazlarsa konuşma ve dil gelişimlerinde sorunlar yaşarlar. Orta derecede işitme kaybı olan kişiler işitme cihazı kullanmalıdır.
İleri Derecede İşitme Kaybı
71 ile 90 desibel arasındaki sesleri duyamama, ileri derecede işitme kaybı olarak sınıflandırılır. Bu desibel kategorisindeki sesler, 15 metre uzaklıktaki bir trenin sesini, yoldan geçen kamyonların sesini, bir oturma odasındaki normal televizyon ses seviyesini ve bir mutfak robotunun çıkardığı sesi içerir. İleri derecede işitme kaybında, bazen yüksek sesli konuşmalar bile duyulmayabilir. İleri derecede işitme kaybı olan kişilerin, kendilerini duyabilmek için başkalarının “bağırma” düzeyinde tabir ettiği şiddette konuşması gerekir. İleri derecede işitme kaybı olan çocuklar, uygun dil, konuşma ve sosyal beceri gelişimini sağlamak için odyologların ve konuşma terapistlerinin yardımına ihtiyaç duyarlar. İleri derecede işitme kaybı olan kişiler, ileri derecede işitme kaybı için tasarlanmış bir işitme cihazı kullanmalıdır.
Çok İleri Derecede İşitme Kaybı
91 desibel ve üzerindeki sesleri duyamama, çok ileri derecede işitme kaybı olarak sınıflandırılır. Bu tür sesler arasında motosiklet kullanırken çıkan ses, yüksek sesli bir konserdeki müzik, uzaktan inen uçak, trendeki gürültü ve bir spor stadyumundaki ses seviyeleri sayılabilir.
Bu işitme kaybı seviyesinde, yüksek şiddetteki konuşmalar bile duyulmayabilir. Çocuklar işitsel eğitime ve işitsel sözlü terapiye (işitme rehabilitasyonu, işaret dili eğitimi, dudak okuma dersleri ve konuşma terapisi) ihtiyaç duyarlar. Çok ileri derecede işitme kaybı olan kişiler, çok ileri derecede işitme kaybı için tasarlanmış bir işitme cihazı kullanmalıdır.